{"id":3397,"date":"2011-05-15T11:11:20","date_gmt":"2011-05-15T11:11:20","guid":{"rendered":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/?p=3397"},"modified":"2011-05-15T11:11:20","modified_gmt":"2011-05-15T11:11:20","slug":"terapia-behawioralna-w-autyzmie","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/?p=3397","title":{"rendered":"TERAPIA BEHAWIORALNA W AUTY\u0179MIE.."},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #008000;\"><strong>A WSZYSTKO PO TO, ABY TAKICH U\u015aMIECH\u00d3W &#8211;SZCZERYCH, PRAWDZIWYCH BY\u0141O Z <\/strong><\/span><a href=\"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/100_1764.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3398 alignleft\" title=\"100_1764\" src=\"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/05\/100_1764-283x300.jpg\" alt=\"\" width=\"283\" height=\"300\" \/><\/a><span style=\"color: #008000;\"><strong>DNIA NA DZIE\u0143 CORAZ WI\u0118CEJ&#8230;RADO\u015a\u0106 DZIECKA I MATKI AUTYSTY&#8230;NIC PONAD TAKI WIDOK..<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>O AUTY\u0179MIE, terapii behawioralnej NAUKOWO. \u0179r\u00f3d\u0142o : Internet<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong><em>Authos\u201d <\/em>z j\u0119z. \u0142ac. oznacza <em>\u201esam\u201d.<\/em> <\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>Autyzmu nie mo\u017cna wyleczy\u0107. Mo\u017cna jednak, a wr\u0119cz nale\u017cy nauczy\u0107 osob\u0119 dotkni\u0119t\u0105 autyzmem radzi\u0107 sobie z r\u00f3\u017cnego typu deficytami oraz ograniczeniami, jakie omawianemu stanowi towarzysz\u0105. Nale\u017cy zda\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce autyzmem mog\u0105 by\u0107 dotkni\u0119te osoby wysoko funkcjonuj\u0105ce intelektualnie(..) Koncepcje biologiczne przyczyn\u0119 zaburze\u0144 autystycznych widz\u0105 w uszkodzeniu p\u0142ata skroniowego m\u00f3zgu, \u015bci\u015blej \u2013 j\u0105dra migda\u0142owatego w m\u00f3\u017cd\u017cku (cia\u0142a migda\u0142owatego), tak zwanego <em>\u201em\u00f3zgu spo\u0142ecznego\u201d.<\/em>Naukowcy stwierdzili, \u017ce z niewiadomych przyczyn w tej cz\u0119\u015bci m\u00f3zgu zaczynaj\u0105 przyrasta\u0107 kom\u00f3rki, w konsekwencji czego m\u00f3zg zaczyna si\u0119 zbyt gwa\u0142townie rozwija\u0107. Powoduje to zaburzenia w funkcjonowaniu neuroprzeka\u017anik\u00f3w. Uszkodzenie p\u0142ata skroniowego powoduje u dzieci autystycznych brak rozumienia zachowa\u0144 spo\u0142ecznych i emocji, brak zdolno\u015bci empatii, odczytywania, jak r\u00f3wnie\u017c przejawiania mimiki i gest\u00f3w(..).Przyczyn autyzmu upatruje jeszcze w zaburzeniach integracji sensorycznej, czyli w zaburzeniach w odbiorze bod\u017ac\u00f3w. Dziecko z autyzmem albo odbiera bod\u017ace zbyt s\u0142abo ,albo jest na nie nadwra\u017cliwe. Powoduje to uczucie \u201epora\u017cenia\u201d bod\u017acami, co dla dziecka stanowi niekiedy uczucie nie do zniesienia. St\u0105d postrzega ono \u015bwiat albo jako \u201ebia\u0142y szum\u201d, w przypadku, kiedy wyst\u0119puje zbyt du\u017ce nagromadzenie bod\u017ac\u00f3w, albo te\u017c jego wiedza o \u015bwiecie jest okrojona ze wzgl\u0119du na brak zdolno\u015bci odbioru wszystkich potrzebnych sygna\u0142\u00f3w p\u0142yn\u0105cych z otoczenia (..).Dziecko autystyczne nie odpowiada u\u015bmiechem na u\u015bmiech. Nie potrafi przewidywa\u0107 zachowa\u0144 zar\u00f3wno w\u0142asnych, jak r\u00f3wnie\u017c innych ludzi. Nie kieruje samodzielnie swoim zachowaniem. U dzieci autystycznych wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c brak kontaktu wzrokowego \u2013 dziecko nie zwraca si\u0119 w stron\u0119 osoby m\u00f3wi\u0105cej, niekiedy p\u0142acze na widok osoby obcej. Nie dostrzega i nie rozr\u00f3\u017cnia bogactwa gest\u00f3w oraz mimiki. Niezwykle trudne dla dziecka z autyzmem jest skupianie si\u0119 na dw\u00f3ch rzeczach jednocze\u015bnie. Wielk\u0105 trudno\u015b\u0107 sprawia mu patrzenie komu\u015b w oczy, a jednocze\u015bnie rozumienie tego, co ten kto\u015b m\u00f3wi. Dlatego te\u017c dzieci te nie patrz\u0105 z regu\u0142y na osob\u0119 m\u00f3wi\u0105c\u0105. Dziecko z autyzmem nie zainicjuje zabawy z r\u00f3wie\u015bnikiem, a je\u015bli ju\u017c zostanie do niej wci\u0105gni\u0119te, najcz\u0119\u015bciej wykazuje nieprawid\u0142owy wzorzec zabawy. Oznacza to, \u017ce jego zabawa jest schematyczna i bezimienna. Jest to spowodowane brakiem umiej\u0119tno\u015bci my\u015blenia abstrakcyjnego(..) Przy charakteryzowaniu osoby cierpi\u0105cej na autyzm nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o wyst\u0119puj\u0105cym w tym wypadku niezwykle wysokim poziomie l\u0119ku. Czynno\u015bciami, kt\u00f3re maj\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 dziecku roz\u0142adowaniu napi\u0119cia i pokonaniu l\u0119ku s\u0105 stereotypie ruchowe. L\u0119k wi\u0105\u017ce si\u0119 bezpo\u015brednio z faktem, \u017ce dziecko autystyczne nie toleruje zmian w swoim otoczeniu. Niejednokrotnie towarzysz\u0105 temu zachowania obsesyjno \u2013 kompulsywne wynikaj\u0105ce z pewnego wewn\u0119trznego przymusu. Zachowania tego typu to, przede wszystkim: ko\u0142ysanie si\u0119, wprawianie przedmiot\u00f3w w ruch wirowy. Przywi\u0105zuj\u0105 ogromn\u0105 wag\u0119 do ustalonego porz\u0105dku i punktualno\u015bci, wr\u0119cz rytualno\u015bci wykonywanych czynno\u015bci(..)<\/strong><\/span><\/p>\n<h3><span style=\"color: #003300;\"><strong>Terapia behawioralna<\/strong><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong> <\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>Behawioralne teorie opieraj\u0105 si\u0119 na dw\u00f3ch zasadniczych prawach:<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>1. warunkowanie klasyczne \u2013 Paw\u0142ow,<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>2. warunkowanie sprawcze, instrumentalne \u2013 Skinner.<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>Warunkowanie, to podstawowy rodzaj uczenia si\u0119 obejmuj\u0105cy zwi\u0105zki bod\u017ac\u00f3w ze \u015brodowiskiem, z reakcj\u0105 na bodziec.<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>W zwi\u0105zku z powy\u017cszymi rozwa\u017caniami, a \u015bci\u015blej m\u00f3wi\u0105c, w zwi\u0105zku terminem warunkowania wy\u017cszego rz\u0119du powsta\u0142 termin odwra\u017cliwiania, kt\u00f3ry stosowany jest r\u00f3wnie\u017c w odniesieniu do dzieci z autyzmem. Chodzi tutaj o sytuacj\u0119, gdy dziecko bardzo si\u0119 czego\u015b boi, stopniowo przybli\u017camy bodziec l\u0119kotw\u00f3rczy \u0142\u0105cz\u0105c go jednocze\u015bnie z bod\u017acem dla dziecka przyjemnym. Dla dziecka autystycznego l\u0119kotw\u00f3rcz\u0105 mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 ciemna \u0142azienka, obcy cz\u0142owiek, nie\u0142ad w otoczeniu itp. Przy tych rozwa\u017caniach jednak\u017ce musimy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 fakt, \u017ce u dziecka z autyzmem bardzo cz\u0119sto upo\u015bledzona jest tzw. habituacja, czyli fizjologiczne zmniejszanie si\u0119 reakcji organizmu na wielokrotnie powtarzaj\u0105cy si\u0119 bodziec. Budz\u0105cy l\u0119k bodziec, mimo i\u017c wielokrotnie si\u0119 powtarza i nie powoduje \u017cadnych szk\u00f3d, nie jest \u201eoswajany\u201d i za ka\u017cdym razem stanowi \u017ar\u00f3d\u0142o tak samo silnych dozna\u0144 l\u0119kowych u dziecka. Jeden z autor\u00f3w uj\u0105\u0142 to zjawisko w taki przyk\u0142ad: \u201eZdawa\u0142o si\u0119, \u017ce Ani\u0119 diabe\u0142 op\u0119ta\u0142: ko\u0142ysa\u0142a si\u0119 na krze\u015ble, zawodz\u0105c i wrzeszcz\u0105c jak zwykle, bez jednej \u0142zy. Zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce s\u0105 to j\u0119ki pot\u0119pie\u0144ca. Nast\u0119pne tygodnie te\u017c by\u0142y wype\u0142nione krzykami Ani, coraz d\u0142u\u017cszymi i cz\u0119stszymi, a\u017c okaza\u0142o si\u0119, \u017ce panicznie boi si\u0119 ona wielkiego krzewu, kt\u00f3ry sta\u0142 za oknem i ko\u0142ysa\u0142 si\u0119 na wietrze\u201d.<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>Musimy, przede wszystkim, zda\u0107 sobie spraw\u0119 z faktu, \u017ce terapia behawioralna przeznaczona dla os\u00f3b z autyzmem jest terapi\u0105 opart\u0105 w g\u0142\u00f3wnej mierze na wzmocnieniach. Mamy w tym wzgl\u0119dzie du\u017c\u0105 dowolno\u015b\u0107 w r\u00f3\u017cnicowaniu wzmocnie\u0144. Zaczynamy od bod\u017ac\u00f3w przyjemnych pierwotnie, to znaczy od bod\u017ac\u00f3w jedzeniowych, od kt\u00f3rych przechodzimy do bod\u017ac\u00f3w, kt\u00f3re pocz\u0105tkowo wcale z przyjemno\u015bci\u0105 dziecku z autyzmem si\u0119 nie kojarzy\u0142y, np. przytulenie czy te\u017c g\u0142askanie. Albowiem podstaw\u0105 tego rodzaju terapii jest uspo\u0142ecznienie dziecka, nauczenie go czerpania przyjemno\u015bci z kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych, z bod\u017ac\u00f3w spo\u0142ecznych, dlatego tak wa\u017cne jest nauczenie dzieci z autyzmem jak najszerszej gamy zachowa\u0144 spo\u0142ecznych(..) U dziecka z autyzmem taka sytuacja mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 nast\u0119puj\u0105co: prosimy dziecko, aby wypowiedzia\u0142o g\u0142osk\u0119 \u201ea\u201d i w momencie, w kt\u00f3rym ono wypowiada g\u0142osk\u0119 ju\u017c podajemy mu nagrod\u0119 \u2013 wzmocnienie, np. jogurt, lizaka, zabawk\u0119 itd). Prezentuj\u0105c bod\u017ace bazujemy na \u015bladzie pami\u0119ciowym (odno\u015bnie poprzedniego przyk\u0142adu \u2013 w chwili gdy dziecko sko\u0144czy wypowiada\u0107 g\u0142osk\u0119 \u201ea\u201d zaczynamy podawa\u0107 jogurt) (..) W odniesieniu do dzieci dotkni\u0119tych autyzmem stosujemy zar\u00f3wno warunkowanie klasyczne, jak r\u00f3wnie\u017c warunkowanie sprawcze, jednak\u017ce wychodzimy od warunkowania klasycznego. Na pocz\u0105tku dobrze jest, aby oba bod\u017ace nie by\u0142y do siebie zbyt podobne. Lepiej jest nie przechodzi\u0107 z bod\u017ac\u00f3w \u201ejedzeniowych\u201d na \u201ejedzeniowe\u201d. Lepszym uk\u0142adem jest przej\u015bcie do innego rodzaju bod\u017aca, np. wzmocnienie mo\u017ce stanowi\u0107 zabawka, aby stopniowo przechodzi\u0107 do nagr\u00f3d spo\u0142ecznych. Nale\u017cy jednak uprzednio zaobserwowa\u0107, co dziecko lubi, jaki rodzaj dotyku sprawia mu przyjemno\u015b\u0107, a przynajmniej przed jakim najmniej si\u0119 wzbrania, np. \u0142askotanie. Nale\u017cy, w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci, jak najszybciej przechodzi\u0107 do wzmocnie\u0144 spo\u0142ecznych i zacz\u0105\u0107 odracza\u0107 je coraz bardziej w czasie aby dziecko by\u0142o bardziej zmotywowane, co jednocze\u015bnie nie pozostaje bez wp\u0142ywu na jego rozw\u00f3j. W przypadku warunkowania sprawczego instrumentalnego mamy ju\u017c do czynienia z konsekwencjami zachowa\u0144. Skinner twierdzi, \u017ce na to co dzieje si\u0119 z naszym zachowaniem znaczny wp\u0142yw ma w\u0142a\u015bnie \u015brodowisko spo\u0142eczne i to ono decyduje, w g\u0142\u00f3wnej mierze, czy dane zachowanie si\u0119 powt\u00f3rzy, czy te\u017c nie. Warunkowanie klasyczne dotyczy odruch\u00f3w, natomiast warunkowanie sprawcze zawiera ju\u017c element \u015bwiadomego dzia\u0142ania. Warto w tym miejscu wspomnie\u0107 o tzw. <em>prawie efektu<\/em>, kt\u00f3re m\u00f3wi o tym, \u017ce pewne reakcje organizm\u00f3w \u017cywych s\u0105 niejako wpojone, co oznacza, \u017ce je\u017celi widzimy cel swojego dzia\u0142ania, nasza motywacja do przejawiania poprawnych spo\u0142ecznie zachowa\u0144 wzrasta, ponawiamy pr\u00f3by, aby zdoby\u0107 to, o co nam chodzi, a dziecko autystyczne w szczeg\u00f3lno\u015bci musi widzie\u0107, \u017ce jego wysi\u0142ek zostanie nagrodzony, natomiast terapeuta powinien stanowi\u0107 dla dziecka \u017ar\u00f3d\u0142o wzmocnie\u0144. Jednak do wzmocnie\u0144 negatywnych mo\u017cemy przej\u015b\u0107 dopiero wtedy, gdy sami stanowimy dla dziecka nagrod\u0119 i jeste\u015bmy dla niego czytelni. Musimy zbudowa\u0107 u dziecka autorytet, kt\u00f3ry powinien opiera\u0107 si\u0119 w szczeg\u00f3lno\u015bci na nagradzaniu, poniewa\u017c w momencie, gdy b\u0119dziemy dla dziecka osob\u0105 znacz\u0105c\u0105 i wyrazimy swoje niezadowolenie z jakiego\u015b zachowania, b\u0119dzie to dla dziecka istotne, stworzy mu to pewien dyskomfort i b\u0119dzie d\u0105\u017cy\u0142o do jego zniwelowania, ale jedynie w\u00f3wczas, gdy uprzednio staniemy si\u0119 dla niego autorytetem, gdy b\u0119dzie lubi\u0142o z nami przebywa\u0107, gdy kontakt z nami b\u0119dzie dla niego przyjemno\u015bci\u0105. Warto wspomnie\u0107, \u017ce list\u0119 wzmocnie\u0144 budujemy indywidualnie dla ka\u017cdego dziecka, z uwzgl\u0119dnieniem jego indywidualnych cech osobowo\u015bciowych. Stopniowo uczymy dziecko generalizowania oraz r\u00f3\u017cnicowania i uog\u00f3lniania bod\u017ac\u00f3w. Pami\u0119tajmy, \u017ce je\u017celi wzmocnienie jest powtarzane zbyt cz\u0119sto, zaczyna stanowi\u0107 kar\u0119. Je\u017celi jest nadu\u017cywane, w\u00f3wczas nie jest ju\u017c warunkowe. Wyst\u0119puje tzw. przesyt nagrody. Prawid\u0142owy system musi by\u0107 oparty zar\u00f3wno na wzmocnieniach pozytywnych, jak r\u00f3wnie\u017c negatywnych aby powodowa\u0107 wzrost motywacji. Tylko w\u00f3wczas jeste\u015bmy dla dziecka dostatecznie czytelni. Wyra\u017anie okre\u015blamy swoje oczekiwania i wymagania, nagradzamy. Umiej\u0119tnie operuj\u0105c kar\u0105 i nagrod\u0105 budujemy autorytet, a nasze reakcje s\u0105 wyraziste. Zwracamy uwag\u0119, aby nagrody dostarczane dziecku jak najszybciej mia\u0142y charakter spo\u0142eczny, aby dziecko nie robi\u0142o czego\u015b tylko dla nagrody, ale by nauczy\u0142o si\u0119 czerpania przyjemno\u015bci z samego wykonywania danej czynno\u015bci, by wykonywane czynno\u015bci by\u0142y dla dziecka samo nagradzaj\u0105ce. Dziecko nie mo\u017ce traktowa\u0107 \u017cycia jako obowi\u0105zku, a pracy jako d\u0105\u017cenia do samych nagr\u00f3d. Nie hamujmy spontaniczno\u015bci dziecka. Doceniajmy jego trud, ch\u0119\u0107 i niejednokrotnie inwencj\u0119 tw\u00f3rcz\u0105. Nie karzmy zbyt cz\u0119sto. Dziecko potrafi r\u00f3wnie\u017c uodporni\u0107 si\u0119 na kar\u0119. Jak\u017ce czujemy si\u0119 niedocenieni, gdy, w naszym mniemaniu, prawid\u0142owo wykonujemy zadanie, a jeste\u015bmy \u017ale oceniani. Pojawia si\u0119 w\u00f3wczas tzw. wyuczona oboj\u0119tno\u015b\u0107, bezradno\u015b\u0107, co w prostej linii mo\u017ce doprowadzi\u0107 do nastroj\u00f3w depresyjnych i tym samym do zahamowania dzia\u0142alno\u015bci, a przecie\u017c chodzi nam o to, by dziecko stawa\u0142o si\u0119 coraz bardziej samodzielne, kreatywne i tw\u00f3rcze. U\u0142atwmy mu to\u2026<\/strong><\/span><\/p>\n<p><em><span style=\"color: #008000;\"><strong>Trudny tekst\u2026pewnie tak &#8230;dla os\u00f3b, kt\u00f3re nie mia\u0142y kontaktu z osob\u0105 AUTYSTYCZN\u0104 poj\u0119cia mog\u0105 by\u0107 ma\u0142o czytelne\u2026Dla os\u00f3b, kt\u00f3re trwaj\u0105 u boku AUTYSTY &#8211;\u00a0 to przekaz bardzo zrozumia\u0142y\u2026.Wszak stosuj\u0105 te metody 24 godziny \u2026ca\u0142\u0105 dob\u0119\u2026po to, by dziecku by\u0142o zwyczajnie l\u017cej\u2026..Przeogromnie trudny etap wychowawczy\u2026jednak tak trzeba\u2026to droga do samodzielno\u015bci \u2026trudna, wyboista \u2026i jeszcze nikt nie wskaza\u0142, gdzie jest META\u2026<\/strong><\/span><\/em><\/p>\n<p>[youtube]http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=LtEOlo7OaDo[\/youtube]<\/p>\n<p><span style=\"color: #003300;\"><strong>TERAPIA, TERAPIA&#8230;TAK CO DNIA&#8230;W ASY\u015aCIE CUDOWNYCH CIO\u0106 TERAPEUTEK&#8230;DALEJ WSP\u00d3LNIE Z MAM\u0104&#8230;<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A WSZYSTKO PO TO, ABY TAKICH U\u015aMIECH\u00d3W &#8211;SZCZERYCH, PRAWDZIWYCH BY\u0141O Z DNIA NA DZIE\u0143 CORAZ WI\u0118CEJ&#8230;RADO\u015a\u0106 DZIECKA I MATKI AUTYSTY&#8230;NIC PONAD TAKI WIDOK.. O AUTY\u0179MIE, terapii behawioralnej NAUKOWO. \u0179r\u00f3d\u0142o : <a href=\"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/?p=3397\" class=\"more-link\">[&hellip;]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"Layout":""},"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3397"}],"collection":[{"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3397"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3397\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3397"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3397"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/pokochajciekubusia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3397"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}